Kiedy dziecko zaczyna mówić? Poznaj etapy rozwoju mowy

Kiedy dziecko zaczyna mówić, rodzic odczuwa wielką dumę. To znak, że maluch przeszedł do kolejnego etapu swojego rozwoju. Warto jednak mieć świadomość, że niemowlę wypowiedzenie pierwszych słów zawdzięcza procesom, które zaszły jeszcze w okresie noworodkowym.

Chociaż większość z rodziców na moment, kiedy dziecko zaczyna mówić, wskazuje okres około 1. roku życia, tak naprawdę rozwój mowy zaczyna się dużo wcześniej. Noworodek porozumiewa się z otoczeniem płaczem, natomiast sześciomiesięczne niemowlę jest w stanie artykułować dźwięki, potrafi wyrażać złość i zadowolenie, a także rozumieć znaczenie niektórych słów. Osiem miesięcy to natomiast czas, w którym dziecko wydaje z siebie wiele dźwięków i w ten sposób przekazuje informacje. Zwykle przed ukończeniem 1. roku życia maluch potrafi wypowiedzieć swoje pierwsze słowa, a najbardziej widoczna zmiana następuje około 18. miesiąca życia – wówczas dochodzi do gwałtownego poszerzenia zasobu słownictwa.  W procesie rozwoju mowy najważniejszy jest słuch. Jeśli dziecko nie słyszy, około 6 miesiąca zaczyna coraz mniej się odzywać, aby w końcu zamilknąć zupełnie. Jest to pierwszy sygnał, który powinien pokierować Rodziców w stronę audiologa celem wykonania badania słuchu. Nie ma słuchu, nie ma rozwoju mowy.

Moje dzieci zaczęły bardzo szybko mówić.Zarówno Igor jak I Lena w wieku 2 lat potrafili komunikować się z otoczeniem pełnymi zdaniami. Dodam, że moje dzieci są dwujęzyczne i w ciągu niespełna roku opanowały nowy język perfekcyjnie. Znam jednak przypadki w swoim otoczeniu, kiedy zaburzenia mowy występowały, dlatego warto wiedzieć jak wygląda rozwój mowy u dzieci i kiedy należy zacząć się niepokoić.

 

Cztery etapy rozwoju mowy u dziecka

W rozwoju mowy u dziecka można wyróżnić aż cztery różne okresy. Pierwszy z nich trwa aż do pierwszego roku życia, natomiast ostatni charakteryzuje się szerokim zakresem – obejmuje wiek między trzecim a siódmym rokiem życia.

 

I etap – okres melodii

Okres melodii trwa od chwili narodzin do dwunastego miesiąca życia. W pierwszych tygodniach noworodek komunikuje się płaczem, natomiast w 2-3. miesiącu wydaje specyficzne dźwięki o przypadkowym miejscu artykulacji. To tzw. głużenie, które daje się słyszeć m.in. w momencie dobrego samopoczucia. Mniej więcej w 6. miesiącu życia niemowlę zaczyna gaworzyć, tj. powtarzać dźwięki zasłyszane z otoczenia. Wypowiada też pierwsze sylaby, np. ma-ma, ta-ta, la-la, ba-ba, ale nie mają one jeszcze żadnego znaczenia. Na 10-11 miesiąc życia przypada echolalia, czy powtarzanie i wypowiadanie zasłyszanych oraz własnych słów. W tym okresie dziecko wypowiada także pierwsze słowa ze zrozumieniem.

 

II etap – okres wyrazu

Okres wyrazu to faza obejmująca 12.-24. miesiąc życia dziecka. Na tym etapie dziecko rozumie znacznie większej liczby słów, wyrażeń czy zdań niż jest w stanie wypowiedzieć (to tzw. słownik bierny). Ponadto w tym okresie maluch powiększa zasób słownictwa, zwykle wypowiadając wyraz w uproszczeniu – albo sam początek, albo samą końcówkę.Okres wyrazu to moment, kiedy dziecko zaczyna posługiwać się nie tylko pojedynczymi wyrazami, ale również pseudozdaniami.

 

III etap – okres zdania

Okres zdania to faza przypadająca na trzeci rok życia dziecka (24-36 miesięcy), którego cechą charakterystyczną jest budowanie przez dziecko zdań. Chociaż na początkowym etapie są to zdania proste (2-3 wyrazy), z czasem ich konstrukcja staje się bardziej skomplikowana (4-5 wyrazów i więcej).Okres zdania to moment, w którym dziecko zaczyna mówić, korzystając z zasobu nawet 1500 słów. Chociaż brzmienie niektórych znaków nie jest prawidłowe, jest to typowe dla tego etapu.

 

 

IV etap – okres swoistej mowy dziecięcej

Okres swoistej mowy dziecięcej obejmuje dzieci w wieku 3-7 lat. Na tym etapie maluch dalej wzbogaca swoje słownictwo. Ponadto dochodzi do rozwoju umiejętności budowania złożonych zdań. Niepokoju nie powinno u rodziców wzbudzać pomijanie sylaby początkowej lub końcowej wyrazów – taka tendencja może utrzymywać się nawet do ukończenia 5. roku życia.

 

Kiedy dziecko zaczyna mówić, możesz pomóc rozwijać tę umiejętność

To, kiedy dziecko zaczyna mówić, jest sprawą zupełnie indywidualną. Jako że skala prawidłowego rozwoju jest bardzo szeroka, z reguły rodzice nie muszą mieć żadnych powodów do zmartwień. Istnieje jednak wiele metod, dzięki którym można wspomóc rozwój mowy. Przede wszystkim mów do dziecka. Już będąc w ciąży powinnaś jak najczęściej mówić do swojego maleństwa, które bez wątpienia Cię słyszy.

 

Nazywaj rzeczy zgodnie z ich nazwą

W każdym momencie opieki nad dzieckiem nazywaj przedmioty w jego otoczeniu – zarówno w domu, jak i na spacerze. Dzięki temu wzbogacisz zasób słownictwa malucha, rozwijając mowę bierną.

 

Koncentruj się na pojęciach

Już na etapie okresu melodii warto skoncentrować się na pojęciach, wyjaśniając dziecku znaczenie tych najważniejszych. Dobrze, jeśli na początku dziecko pozna pojęcia przeciwstawne, tj. góra – dół, zimne – gorące, puste – pełne, stanie – siedzenie, duże – małe. Nie tylko wypowiadaj te słowa, ale przede wszystkim obrazuj.

 

Nazywaj kolory

Nawet jeśli opiekujesz się ośmiomiesięcznym niemowlęciem, mów do niego o kolorach. Pokazując konkretne przedmioty wspominaj o barwach, np. zielona trawa, niebieski balon.

 

Nie mów jak dziecko

Ważne jest, by upraszczać język, ale poważnym błędem jest mówienie jak dziecko. Unikaj tego, a maluch nie będzie miał problemu z wypowiadaniem prawidłowo brzmiących słów.

 

Dużo czytaj

Eksperci są zdania, że nic tak nie ubogaca mowy jak czytanie. Spędzając czas z maluchem, wcale nie musisz czytać książki „od deski do deski”. Wystarczy, że będziesz opowiadać i pokazywać obrazki. Tyle wystarczy, by w przyszłości twoje dziecko nie tylko nie miało problemów z mową, ale również chętnie sięgało po książki.

Każde dziecko rozwija się w swoim własnym indywidualnym tempie. W wieku dwóch lat niektóre dzieci mówią bez przerwy i pełnymi zdaniami, inne zaś posługują się jedynie kilkoma wymyślonymi przez siebie wyrazami oraz ulubionym  słówkiem „nie”. Często wzbudza to niepokój u rodziców. Niepotrzebnie. Dopiero po 27 miesiącu życia wskazana jest konsultacja u specjalisty, jeśli rodziców niepokoi brak mowy, brak budowania prostych zdań lub dziecko posługuje się tylko swoim językiem niezrozumiałym dla otoczenia.

Ciekawi mnie w jakim wieku, Twoja pociecha zaczęła mówić? Czy sprawdził się o ciebie stereotyp, że dziewczynki zaczynają wcześniej mówić? Podziel się z nami swoją historią.

 

Facebook Comments